Cache

Cache Profili Nedir?

Cache, TR7 üzerinde çalışan HTTP vService'lerde, Kurum Servislerinden alınan yanıtların geçici olarak saklanarak aynı içeriğe yapılan sonraki isteklerin doğrudan önbellekten karşılanmasını sağlayan bir yapılandırma profilidir.

TR7 mimarisinde önbellekleme yönetimi profil bazlı olarak tasarlanmıştır. Bu yapı sayesinde önbellekleme kuralları, timeout değerleri ve davranış parametreleri merkezi olarak tanımlanır ve ilgili vService'lere atanarak uygulanır. Cache Profilleri vService seviyesinde çalışır ve Layer 7 (HTTP/HTTPS) trafiği için geçerlidir.

Bir Cache Profili tanımlandığında, TR7 istemciden gelen istekleri önce önbellekte arar. Eşleşen bir içerik bulunursa (cache: HIT), yanıt doğrudan önbellekten sunulur ve Kurum Servisine istek gönderilmez. Eşleşme yoksa (cache: MISS), istek Kurum Servisine iletilir ve dönen yanıt, tanımlanan kurallara uygunsa önbelleğe alınır.

TR7, önbellekleme işlemini hem statik hem de dinamik olarak gerçekleştirebilir. Statik önbellekleme belirli dosya uzantılarına sahip içerikleri (CSS, JavaScript, resimler vb.) hedeflerken, dinamik önbellekleme istemci IP'si, port veya diğer parametrelere göre özelleştirilmiş önbellekleme sağlar.

Sağladığı faydalar

• Kurum Servislerine giden istek sayısı önemli ölçüde azaltılır.
• Yanıt süreleri dramatik şekilde iyileştirilir.
• Sunucu kaynakları daha verimli kullanılır.
• Yük altında dahi tutarlı ve hızlı servis performansı sağlanır.

Cache Profilinin Önemi

Modern web uygulamalarında önbellekleme, yalnızca performans artışı sağlayan bir optimizasyon tekniği değil; kullanıcı deneyimi, kurum servisi kapasitesi ve operasyonel maliyetler üzerinde doğrudan etkisi olan kritik bir bileşendir.

Web trafiğinde, aynı içeriğe (CSS dosyaları, JavaScript, görseller, API yanıtları) yapılan tekrarlayan istekler önemli bir yer tutar. Her istek için Kurum Servisine gidilmesi gereksiz ağ trafiği, sunucu yükü ve gecikme sürelerine neden olur. Özellikle yüksek trafik altında bu durum, Kurum Servisi kapasitesinin aşılmasına ve servis kalitesinin düşmesine yol açabilir.

Önbellekleme mekanizması, sık erişilen içeriklerin TR7 üzerinde geçici olarak saklanmasını sağlar. Böylece aynı içeriğe yapılan sonraki istekler, Kurum Servisine ulaşmadan doğrudan TR7 tarafından karşılanır. Bu yaklaşım, yanıt sürelerini milisaniye seviyelerine düşürebilir.

TR7 üzerinde önbelleklemenin profil bazlı ve vService seviyesinde tanımlanabilmesi, farklı uygulamaların farklı önbellekleme gereksinimlerine göre yönetilmesine olanak tanır. Statik içerik ağırlıklı bir web sitesi ile dinamik API yanıtları gerektiren bir uygulama, birbirini etkilemeden aynı sistem üzerinde optimize edilebilir.

%50-90

Sunucu yükü

Kurum Servisine giden istekte azalma

10-100×

Yanıt hızı

Önbellekten sunulan içerikte iyileşme

↓ Maliyet

Bant genişliği

Çıkış trafiği maliyetinde düşüş

+ Dayanıklılık

Ani trafik

DDoS ve yük artışlarına karşı koruma

Bu nedenle Cache Profilleri, TR7 üzerinde yüksek performanslı ve ölçeklenebilir servisler sunmak için temel yapı taşlarından biridir.

Varsayılan Cache Profili Davranışı

TR7 üzerinde bir vService'te Cache özelliği aktif edildiğinde, sistem varsayılan önbellek profili değerleri ile çalışmaya başlar. Bu profil, genel kullanım senaryoları için dengeli önbellekleme parametreleri sunar ve yaygın statik içerik türlerinin otomatik olarak önbelleklenmesini sağlar. Standart web uygulamaları ve içerik dağıtım senaryoları için ek yapılandırma gerektirmeden kullanılabilir.

Varsayılan Cache Profili kapsamında uygulanan değerler:

Parametre	Değer	Açıklama
Cached(HIT) Header Name	TRCACHE	Yanıtın önbellekten sunulduğunu göstermek için yanıta eklenen HTTP header adını belirtir.
Max. Object Size (MB)	Otomatik	Önbelleğe alınacak maksimum boyut, vService bellek kapasitesine göre otomatik belirlenir.
Cache Timeout	1 saat	Önbellekteki içeriğin ne kadar süreyle geçerli kalacağını belirler.
Caching Rules	Dosya uzantıları	Path'in belirtilen statik dosya uzantıları ile bitmesi durumunda içeriğin önbelleklenmesini sağlar.
Ignore Host Header	Devre dışı	Host bilgisi önbellek anahtarına dahil edilir; farklı alan adları ayrı önbelleklenir.
Ignore Query	Devre dışı	Query parametreleri önbellek anahtarına dahil edilir; farklı parametreler ayrı önbelleklenir.
Ignore Request Headers	Devre dışı	İstek başlıklarındaki önbellekleme talimatları dikkate alınır.
Ignore Response Headers	Devre dışı	Yanıt başlıklarındaki önbellekleme talimatları (Cache-Control, Expires, Set-Cookie) dikkate alınır.
Ignore HTTP Method Standards	Devre dışı	Yalnızca GET ve HEAD istekleri önbelleklenir.
Dynamic Caching	Devre dışı	Önbellek anahtarına ek bilgi eklenmez.

Bu varsayılan değerler, çoğu web uygulaması için statik içeriklerin güvenli bir şekilde önbelleklenmesini sağlar. Hızlı başlangıç için yeterlidir; ancak API yanıtları, dinamik içerikler, kullanıcıya özel veriler veya özel önbellekleme gereksinimleri söz konusu olduğunda, profillerin uygulamaya özel yapılandırılması önerilir.

Etkiler ve Davranış

Cache Profilleri kapsamında tanımlanan kurallar, TR7 üzerinde trafik akışı sırasında içeriklerin kontrollü bir şekilde önbelleklenmesini ve sunulmasını sağlar. Süreç hem performans artışı hem de kaynak verimliliği açısından kritik davranışlar sergiler.

Aşağıdaki sequence diyagramı, bir HTTP isteğinin TR7 üzerinden geçişinde önbellek kararının (HIT/MISS) nasıl alındığını gösterir:

Aşağıdaki bölümlerde sürecin her davranışı ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

INFO

Cache HIT Durumu

İstek yapılan içerik önbellekte mevcutsa ve geçerlilik süresi dolmamışsa, TR7 yanıtı doğrudan önbellekten sunar. Bu durumda Kurum Servisine herhangi bir istek gönderilmez ve tanımlanan yanıt başlığı (varsayılan: TRCACHE) HIT değerini taşır.

INFO

Cache MISS Durumu

İstek yapılan içerik önbellekte yoksa veya süresi dolmuşsa, istek Kurum Servisine iletilir. Kurum Servisinden dönen yanıt, önbellekleme kurallarına uygunsa önbelleğe alınır ve aynı zamanda istemciye iletilir.

INFO

Cache Timeout

Önbellekteki içerikler, tanımlanan timeout süresince geçerli kalır. Süre dolduğunda içerik geçersiz kabul edilir ve sonraki istekte Kurum Servisinden yenilenir.

INFO

Max. Object Size

Tanımlanan boyut limitini aşan içerikler önbelleğe alınmaz. Bu parametre, büyük dosyaların önbellek kapasitesini tüketmesini önler.

INFO

Dynamic Caching

Etkinleştirildiğinde önbellek anahtarı, seçilen parametrelere (kaynak IP, port vb.) göre oluşturulur. Bu sayede aynı URL'e farklı istemcilerden gelen istekler için ayrı önbellek girişleri tutulabilir.

Önerilen Değerler ve Ayarlama Rehberi

Önbellek parametrelerinin doğru yapılandırılması, TR7 üzerinde çalışan servislerin performansı ve kaynak verimliliği açısından kritik öneme sahiptir. Varsayılan değerler genel kullanım senaryoları için dengeli bir başlangıç sunar; uygulama türüne, içerik ve trafik yapısına bağlı olarak ayarlanması gerekebilir.

TIP

Statik İçerik Ağırlıklı Web Siteleri

CSS, JavaScript, görseller ve font dosyalarının yoğun olduğu sitelerde:

• Cache timeout değeri uzun tutulabilir (saatler veya günler).
• Max. object size, en büyük statik dosya boyutuna göre ayarlanmalıdır.
• Ignore query aktif edilebilir (statik dosyalarda query parametreleri genellikle önbellekleme davranışını etkilememelidir).

Bu yaklaşım, statik içeriklerin maksimum süre önbellekte kalmasını sağlar.

TIP

API Servisleri

REST veya GraphQL API yanıtlarının önbelleklenmesinde:

• Cache timeout kısa tutulmalıdır (saniyeler veya dakikalar).
• Dynamic caching, istemci veya oturum bazlı yanıtlar için değerlendirilmelidir.
• Ignore response headers dikkatli kullanılmalıdır (Cache-Control başlıkları önemli olabilir).

API önbelleklemesinde veri tutarlılığı ve güncellik kritik öneme sahiptir.

TIP

E-ticaret ve Dinamik İçerik

Ürün sayfaları, fiyat bilgileri veya envanter durumu içeren sayfalarda:

• Cache timeout çok kısa tutulmalı veya önbellekleme dikkatli yapılmalıdır.
• Dynamic caching ile kullanıcı segmentasyonu değerlendirilebilir.
• Kritik dinamik verilerin önbelleklenmemesi için kural istisnaları tanımlanmalıdır.

Yanlış yapılandırma, eski fiyat veya stok bilgilerinin gösterilmesine neden olabilir.

TIP

Medya ve Büyük Dosya Dağıtımı

Video, ses veya büyük dosyaların sunumunda:

• Max. object size yeterli büyüklükte ayarlanmalıdır.
• Cache timeout uzun tutulabilir (medya içerikleri genellikle sık değişmez).
• Bant genişliği tasarrufu için önbellekleme kritik öneme sahiptir.

Büyük dosyalar için önbellek kapasitesinin yeterli olduğundan emin olunmalıdır.

Önbellek bellekte tutulur ve kalıcı değildir

Önbellek yalnızca bellekte tutulur; diske yazılmaz. Profil üzerinde yapılan her değişiklik vService'in yeniden yapılandırılmasını gerektirdiğinden önbellek tamamen boşalır ve yeniden dolmaya başlar. Aynı durum servis yeniden başlatıldığında da geçerlidir.

Önbelleğe ayrılan alan, vService'e tanımlı bellek kapasitesinden otomatik olarak hesaplanır (kapasitenin yaklaşık dörtte biri, en fazla 4095 MB) ve ayrıca yapılandırılamaz.

Elle önbellek temizleme bulunmaz

Arayüzde önbelleği elle boşaltan bir işlem yoktur. Yayınlanan içerik güncellendiğinde önbellekteki eski kopya, tanımlı süre dolana kadar sunulmaya devam eder.

Sık güncellenen içerikler için Cache Timeout değeri buna göre seçilmeli veya içerik adreslerinde sürüm bilgisi kullanılmalıdır.

Yoksay seçenekleri güvenlik riski taşır

Ignore Response Headers açıldığında, Kurum Servisinin "bu yanıtı önbelleğe alma" talimatları yok sayılır. Oturum çerezi veya kullanıcıya özel veri içeren yanıtlar önbelleğe alınabilir ve başka kullanıcılara sunulabilir.

Ignore HTTP Method Standards açıldığında POST gibi veri değiştiren isteklerin yanıtları da önbelleklenebilir hale gelir.

Bu iki seçenek yalnızca gerçekten statik olduğu doğrulanmış içerikler için ve dar bir önbellekleme koşuluyla birlikte kullanılmalıdır.

INFO

Cache Başarımının İzlenmesi

vService panosunda önbellek isabet oranı kutusu (bu sürümde Cache git rate başlığıyla görünür) ve arama sayısı (Cache lookups) yer alır; ayrıca Frontend Cache Hit Ratio grafiğiyle isabet oranının zaman içindeki değişimi izlenir.

Önbellekten sunulan yanıtlar koşullarda da ayırt edilebilir: hazır sunulan If the response comes from cache koşulu ile yalnızca önbellekten dönen yanıtlara özel kurallar tanımlanabilir.

Operasyonel En İyi Uygulamalar

• Hassas verileri önbelleklemeyin. Kullanıcıya özel veriler, oturum bilgileri, ödeme detayları veya kişisel bilgiler içeren yanıtların önbelleklenmesi güvenlik riski oluşturur; bu tür içerikler önbellekleme kuralları dışında tutulmalıdır.
• Cache Timeout değerlerini dikkatli belirleyin. Çok kısa değerler önbelleğin faydasını azaltır, çok uzun değerler eski içeriğin sunulmasına yol açar; içerik güncelleme sıklığına göre dengeli bir değer belirleyin.
• "Used in" bilgisi kontrol edilmeden değişiklik yapılmaz. Canlı ortamda bir profil, hangi vService'lerde kullanıldığı bilinmeden güncellenmemelidir; değişiklik tüm bağlı servislerin önbellek davranışını anında etkiler.
• Önbellek HIT oranı izlenir. Düşük HIT oranı, önbellekleme kurallarının ya da timeout değerlerinin gözden geçirilmesi gerektiğine işaret eder; TR7 metrikleri düzenli takip edilir.
• Dynamic Caching dikkatli kullanılır. Doğru yapılandırıldığında güçlü bir araçtır; yanlış kullanım önbellek verimliliğini düşürür ya da yanlış içeriklerin sunulmasına neden olur.
• Uygulama güncellemelerinde önbelleği değerlendirin. Güncelleme sonrası eski önbelleklenmiş içeriklerin sorun oluşturabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Kullanılabildiği vService Tipleri

HTTP

L7 TCP

Network

Nasıl Eklenir?

Yeni bir Cache Profili, TR7 web yönetim arayüzü üzerinden aşağıdaki adımlarla eklenir:

1. Sol altta bulunan TR7 logosuna tıklanarak Configuration Menu açılır.
2. Load Balancer → Profiles → Cache → Add adımları takip edilir.
3. Profil için benzersiz ve açıklayıcı bir isim girilir.
4. Uygulama ve servis gereksinimlerine uygun değerler yapılandırılır.
5. Add butonuna tıklanarak profil eklenir.

TIP

Hızlı arama ile sayfaya ulaşma

Menüde adım adım gezmek yerine, ekranın sol alt köşesindeki arama çubuğu kullanılarak ilgili sayfaya doğrudan ulaşılır. Arama çubuğu Windows'ta Alt + T, macOS'ta Opt + T kısayolu ile açılır; ardından aranan özelliğin adının yazılması yeterlidir.

Oluşturulan profil, bir veya birden fazla vService üzerinde kullanılabilir.

Profilleri Listeleme Ekranı

Load Balancer → Profiles → Cache yolu izlenerek TR7 cihazı üzerinde ekli olan tüm Cache Profillerinin listesine ulaşılır. Bu ekran üzerinden profil ekleme, düzenleme ve silme işlemleri yapılır.

Cache Profillerini Listeleme Formu

Tablo varsayılan olarak şu kolonlarla açılır:

Kolon	Açıklama
Name	Profilin adı.
Cached(HIT) Header Name	Önbellekten karşılanan (HIT) yanıtları işaretleyen başlığın adı.
Caching Rules	Profildeki önbellekleme kuralı sayısı, Total of N biçiminde.

Yerleşik Default Profile bu listede yer almaz; yalnızca vService profil seçicisinde sunulur. Varsayılan olarak gizlenen kolon bulunmaz; kolon seçicisinde bu üç kolon yer alır. Tablo açılışta sıralanmamıştır; bir kolon başlığına tıklandığında önce azalan, sonra artan sıralama uygulanır, üçüncü tıklamada sıralama kalkar.

Araç çubuğundaki öğeler soldan sağa aşağıdaki sırayla yer alır; son iki öğe (Page Information ve Page Size) tablonun altındaki bilgi şeridinde bulunur.

Columns

Tabloda hangi kolonların gösterileceği seçilir; üç kolon da varsayılan olarak açıktır. Aynı panelde kolonlar sürüklenerek yeniden sıralanır ve kolon başına hizalama seçilir; Fit rows to the page butonuyla satır yüksekliği sayfaya sığdırılır, Reset butonuyla kolon düzeni varsayılana alınır. Düzen kullanıcı bazında saklanır.

Filter

Filter butonu, listede gösterilen profilleri belirli kriterlere göre süzmek için kullanılır; buton etkin filtre sayısını rozetle gösterir. Şeritte tek kart bulunur: Used in. Kart profilin kullanıldığı vService adlarını listeler; hiçbir vService'te kullanılmayan profiller için Unused Entries seçeneği bulunur. Seçimler kart şeridinin altında, tablonun hemen üstünde kapatılabilir etiketler olarak görüntülenir.

Export

Export butonuna tıklanarak tablo Excel, CSV veya PDF olarak dışa aktarılır. Açılan pencerede Filename, Format ve Data Source ile dışa aktarılacak Columns belirlenir; kalan alanlar biçime göre görüntülenir: CSV'de CSV Separator, Excel'de Excel Sheet Name, PDF'te Page Orientation ve Page Size.

Add

Add butonuna tıklanarak yeni bir profil oluşturma formu Add sekmesinde açılır.

Delete

Bir veya birden fazla profil seçilip Delete butonuna tıklandığında ilgili profiller silinir.

WARNING

Kullanımda olan bir profil de silinebilir ve onay penceresi kullanım yerlerini göstermez. Silinen profili kullanan vService'lerde önbellekleme sessizce kapanır; varsayılan profile geri dönülmez. Silmeden önce önizleme panelindeki Used in sekmesi kontrol edilmelidir.

Edit

Edit butonuna tıklanarak seçili profilin düzenleme formu Edit sekmesinde açılır. Buton yalnızca tek bir profil seçildiğinde etkinleşir.

Search

Tablodaki tüm bilgilerde arama yapmak için kullanılır.

RegExp Search

Tabloda bulunan tüm bilgilerde düzenli ifade (RegExp) ile arama yapmak için kullanılır. Sütun bazlı arama ya da kullanım filtresi etkinken bu buton gizlenir.

Column Based Search

Tabloda bulunan bilgilerde sütun bazlı arama yapmak için kullanılır.

Usage Filter

Profillerin hangi vService'lere bağlı olduğunu filtrelemek için kullanılır; seçilen vService'te kullanılan profiller listelenir, hiçbir vService'te kullanılmayanlar için Unused Entries seçeneği bulunur. Filtre etkinken arama kutusunun yerini seçici alır; simgeye yeniden tıklandığında arama kutusu geri döner.

Page Information

Tanımlı toplam profil sayısı ile listede görüntülenen profil sayısına ait bilgiler yer alır: Showing N-M of T records ve seçili profil sayısı (N selected, seçim yokken Nothing selected). Filtre şeridinde seçim yapılmışsa aynı satıra uygulanan filtre sayısı ile gösterilen/toplam satır bilgisi eklenir.

Page Size

Sayfada görüntülenecek maksimum profil sayısı seçilir. Varsayılan 20; seçenekler 5, 10, 20, 50, 100, 200, 500 ve All.

Sağ Tık Menüsü

Bir satıra sağ tıklandığında, başlığında profilin adı bulunan bir menü açılır. Menüdeki iki işlem de yalnızca sağ tıklanan profile uygulanır; listede yapılmış seçim menüyü etkilemez.

İşlem	Ne yapar
Edit	Profilin düzenleme formunu Edit sekmesinde açar; araç çubuğundaki Edit butonunun açtığı formun aynısıdır.
Delete	Sağ tıklanan profili siler; araç çubuğundaki silme ile aynı onay sorusu görüntülenir.

Seçilen Profilin Önizlemesi

Listede bir satıra tıklandığında ekranın sağında profilin önizlemesi açılır; seçili satıra yeniden tıklandığında panel kapanır. Başlıkta profil simgesi, profilin adı ve Cache profile alt başlığı, sağ üstte ise tek bir işlem bulunur.

Seçilen Profilin Önizlemesi

İşlem	Ne yapar
Edit	Profilin düzenleme formunu Edit sekmesinde açar.

Panelde üç sekme bulunur; sonuncusu yalnızca profili kullanan bir vService varsa görüntülenir:

Details

Profilin ayarlarını satır satır listeler (aşağıdaki tablo).

Log

Profil üzerindeki kullanıcı işlemlerini (ekleme, düzenleme, silme) zaman çizelgesi olarak listeler.

Used in

Profilin kullanıldığı vService'leri listeler. Sekme adının yanındaki rozet kullanım sayısını gösterir; profili kullanan bir vService yoksa sekme hiç görüntülenmez.

Details sekmesindeki satırlar sırasıyla aşağıdaki gibidir:

Satır	Açıklama	Görünme koşulu
Name	Profilin adı.	Her zaman
Cached(HIT) Header Name	HIT başlığının adı.	Her zaman
Max. Object Size (MB)	Önbelleğe alınacak en büyük nesne boyutu, N MB biçiminde; tanımsızsa -.	Her zaman
Cache Timeout	Önbellek süresi, değer ve birimiyle (ör. 1 hour(s)).	Süre tanımlıysa
Caching Rules	Önbellekleme kuralları koşul ifadesi biçiminde.	Her zaman
Ignore Query	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Ignore Host Header	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Ignore Request Headers	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Ignore Response Headers	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Ignore HTTP Method Standards	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Dynamic Caching	Seçeneğin açık olduğunu gösterir.	Seçenek açıksa
Key	Dynamic Caching anahtarları virgülle; smart değişkenler etiketleriyle gösterilir.	En az bir anahtar tanımlıysa

"Used in" sekmesi mutlaka kontrol edilmelidir

Used in sekmesi, profilin hangi vService'lerde aktif olduğunu gösterir. Canlı ortamda profil ayarlarında yapılacak güncellemeler tüm bağlı servisleri anında etkileyeceğinden, değişiklik öncesi olası servis etkilerinin değerlendirilmesi kritik öneme sahiptir.

Profil Ekleme Formu

Load Balancer → Profiles → Cache → Add adımları takip edilerek TR7 cihazı üzerine yeni bir Cache Profili eklenir.

Cache Profili Ekleme Formu

INFO

Name Zorunlu

Oluşturulacak profile benzersiz bir isim girilir.

INFO

Cached(HIT) Header Name Varsayılan: TRCACHE

Önbellek durumunu bildiren yanıt başlığının adıdır. Bu başlık her yanıta eklenir; içerik önbellekten sunulduysa değeri HIT, Kurum Servisinden alındıysa MISS olur. TR7'nin Kurum Servisine gitmeden kendi ürettiği yanıtlar (engelleme, yönlendirme gibi) da bu başlıkta HIT değeri taşır.

INFO

Max. Object Size (MB) Varsayılan: Otomatik

Önbelleğe alınabilecek maksimum içerik boyutu megabyte (MB) cinsinden tanımlanır. Bu limitin üzerindeki içerikler önbelleğe alınmaz ve her istekte Kurum Servisinden sunulur.

Girilen değer, vService'e ayrılan toplam önbellek alanının yarısıyla sınırlanır; daha büyük bir değer girilse de bu tavan geçerli olur. En fazla 2048 MB girilebilir.

Alan boş bırakılırsa nesne boyutu için ayrı bir sınır tanımlanmaz ve motorun kendi varsayılanı geçerli olur.

INFO

Cache Timeout Varsayılan: 1 saat

Önbelleklenen içeriklerin ne kadar süre geçerli kalacağı tanımlanır. Süre dolduğunda içerik geçersiz kabul edilir ve sonraki istekte Kurum Servisinden yenilenir. Birim listesinden süre türü seçilir:

• seconds: kısa ömürlü veya sık güncellenen içerikler için uygundur.
• minutes: genel kullanım için dengeli bir seçenektir.
• hours: nadiren değişen statik içerikler için uygundur.

WARNING

Form 1 saniyeye kadar düşük değerleri kabul eder; API üzerinden yapılan tanımlarda ise en az 10 saniye istenir.

INFO

Caching Rules

Hangi isteklerin önbellekleneceğini belirleyen koşul kuralları tanımlanır. Varsayılan olarak, path'in yaygın statik dosya uzantıları ile bitmesi durumunda önbellekleme yapılır:

.txt .bmp .jpeg .pdf .ps .ttf .jpg .svg .webp .css .svgz .woff .csv .gif .mid .png .swf .woff2 .doc .midi .ppt .tif .xls .docx .pptx .tiff .xlsx .mp4 .flv .mov .wmv .avi .ogg .mkv .mpg

Bu kurallar, TR7 üzerindeki Conditions kullanılarak özelleştirilebilir. Path, header, query parametresi veya diğer HTTP özelliklerine göre koşullar tanımlanabilir. Profilde tek bir kural satırı bulunur; satır ekleme veya silme butonu yoktur. En sağdaki (+) butonuna tıklanarak kurala yeni bir koşul grubu eklenir; en fazla üç grup tanımlanabilir.

Caching rules Seçimi

Seçilen koşullar AND/OR mantıksal operatörleri ile birleştirilerek karmaşık önbellekleme senaryoları oluşturulabilir.

OR Operatörü

AND Operatörü

Koşul seçilmeden önbellekleme çalışmaz

Ekleme formu, kural satırı yukarıdaki yaygın statik dosya uzantıları koşuluyla dolu olarak açılır. Bu koşul kaldırılır ve yerine yenisi tanımlanmazsa, profil bir vService'e atansa bile hiçbir içeriği önbelleklemez; arayüz bu durumda uyarı vermez.

INFO

Ignore Host Header Varsayılan: Devre dışı

Aktif edildiğinde önbellek anahtarı hesaplanırken HTTP Host başlığı dikkate alınmaz. Bu sayede farklı domain'lerden gelen aynı path istekleri için tek bir önbellek girişi kullanılır. Birden fazla domain'in aynı içeriği sunduğu senaryolarda önbellek verimliliğini artırır.

INFO

Ignore Query Varsayılan: Devre dışı

Aktif edildiğinde URL'deki query parametreleri önbellek anahtarı hesaplamasına dahil edilmez. Aynı path'e farklı query parametreleri ile yapılan istekler için tek bir önbellek girişi kullanılır. Statik dosyalarda cache-busting parametrelerinin (örn. ?v=1.2) önbelleği etkilemesini önler.

INFO

Ignore Request Headers Varsayılan: Devre dışı

Aktif edildiğinde istemciden gelen HTTP istek başlıkları önbellek değerlendirmesinde dikkate alınmaz. Normalde bazı istek başlıkları (Accept-Encoding, Accept-Language vb.) önbellekleme kararını etkileyebilir; bu seçenek söz konusu başlıkların yok sayılmasını sağlar.

INFO

Ignore Response Headers Varsayılan: Devre dışı

Aktif edildiğinde Kurum Servisinden dönen HTTP yanıt başlıkları (Cache-Control, Expires, Pragma vb.) önbellekleme kararını etkilemez. Normalde bu başlıklar içeriğin önbelleklenip önbelleklenmeyeceğini belirler; bu seçenek Kurum Servisinin önbellekleme direktiflerini geçersiz kılmak için kullanılır.

INFO

Ignore HTTP Method Standards Varsayılan: Devre dışı

Aktif edildiğinde standart HTTP metot kuralları yok sayılır ve tüm HTTP metotları önbellekleme için değerlendirilir. Normalde yalnızca GET ve HEAD istekleri önbelleklenebilir kabul edilir; bu seçenek POST veya diğer metotların da önbelleklenmesine izin verir.

INFO

Dynamic Caching Varsayılan: Devre dışı

Önbellek anahtarının standart URL bazlı yapının ötesinde, ek parametrelerle zenginleştirilmesini sağlar.

Standart önbellekleme yalnızca URL (host + path + query) üzerinden çalışır; aynı URL'e gelen tüm istekler için tek bir önbellek girişi tutulur.

Dinamik önbellekleme aktif edildiğinde, seçilen parametreler (istemci IP'si, port vb.) önbellek anahtarına eklenir. Bu sayede:

• Aynı URL'e farklı istemcilerden gelen istekler için ayrı önbellek girişleri oluşturulur.
• İstemci segmentasyonuna dayalı farklı içerikler önbelleklenebilir.
• Coğrafi veya ağ tabanlı içerik farklılaştırması desteklenir.

Aktif edildiğinde formda Key alanı açılır ve önbellek anahtarına eklenecek bilgiler burada seçilir. En az bir bilgi seçilmesi zorunludur ve aynı bilgi iki kez eklenemez.

Dynamic caching Seçenekleri

Seçim listesi, istek aşamasında kullanılabilen tüm akıllı değişkenleri gruplu biçimde sunar; bağlantı bilgileri, zaman, istek satırı, istatistikler, istek başlıkları ve çerezleri, gövde, WAF sonuçları, istemci özellikleri (ülke, tarayıcı, işletim sistemi, bot puanı), TLS/parmak izi bilgileri, trafik takip değerleri, AGS oturum değişkenleri, değişken oluşturucular ve diğer yardımcı değişkenler bunlar arasındadır.

Yaygın kullanılan seçimler:

• İstemci IP adresi: her istemci için ayrı önbellek girişi oluşturulur. Kullanıcıya özel içerik önbelleklemesi için uygundur.
• İstek başlığı içeriği: örneğin dil veya cihaz bilgisi taşıyan bir başlığa göre ayrım yapılır.
• Ülke: coğrafi olarak farklılaşan içerikler için ayrı önbellek tutulur.
• İstek çerezi: oturum veya segment bilgisine göre ayrım yapılır.

Uyarı

Dinamik önbellekleme, önbellek verimliliğini düşürebilir. Özellikle Source IP seçildiğinde her benzersiz istemci için ayrı önbellek girişi tutulacağından önbellek boyutu hızla artar. Bu özellik yalnızca gerçekten istemci bazlı farklılaştırma gerektiğinde kullanılır.

INFO

Add

Add butonuna tıklanarak profil ekleme işlemi tamamlanır.

vService'e Nasıl Eklenir?

Cache Profili, bir vService'e aşağıdaki adımlar takip edilerek atanır.

1

Adım 1 vServices ekranına git

TR7 web arayüzünden Load Balancer → Load Balancer vService List yolu izlenir.

2

Adım 2 vService'in düzenleme ekranını aç

Profilin ekleneceği vService'e sağ tıklayıp Edit seçilir; veya vService'in üzerine tıklanıp sağda açılan pencereden Edit ikonuna tıklanır.

3

Adım 3 Cache özelliğini etkinleştir

vService'in düzenleme ekranının sağındaki Details panelinde Cache seçeneği işaretlenerek özellik devreye alınır. İlk etkinleştirmede Default Profile seçili gelir.

vService Düzenleme Ekranında Cache Seçimi

4

Adım 4 Profil seç veya yenisini ekle

Default Profile dışında bir profil kullanmak için satırın yanındaki ok işaretine tıklanır ve genişleyen bölümdeki listeden ekli profillerden seçim yapılır.

İstenirse Add butonuna tıklanarak vService düzenleme ekranı üzerinden yeni bir profil de eklenebilir.

5

Adım 5 Kaydet

Save butonuna tıklanarak değişiklikler kaydedilir; yapılandırma vService'e uygulanırken "vService düzenleniyor" bildirimi görüntülenir.